Ý kiến chuyên gia

Nguyên nhân gây men gan cao

Men gan cao gây nhiều nguy hại tới sức khỏe của người bệnh, dấu hiệu báo các bất ổn trong cơ thể như viêm gan cấp, viêm gan mạn tính, tắc đường mật, viêm tụy... Cùng tìm hiểu các nguyên nhân gây men gan cao để có cách phòng và điều trị bệnh hiệu quả.

Trước khi tìm hiểu nguyên nhân gây men gan cao, cùng điểm qua men gan là gì? Và các loại men gan nhé.

Các loại men gan

Men gan là một loại enzyme bình thường nằm trong tế bào gan, tham gia vào quá trình chuyển hóa các chất trong cơ thể.

Có 4 loại men gan sau:

  • AST là một enzyme ở bào tương và ty thể, hiện diện ở tế bào gan, tim, cơ vân, thận, não và tụy.  AST là một men xúc tác trong phản ứng giữa aspartate và alpha-ketoglutarate tạo thành oxaloacetate và glutamate.
  • ALT là men trong bào tương, hiện diện chủ yếu ở tế bào gan, chỉ một số ít trong tế bào cơ vân và tim. Vì vậy sự tăng ALT đặc hiệu cho tổn thương tế bào gan hơn so với AST. Alanine là một acid amine giữ vai trò quan trọng trong chu trình glucose-alanine giữa gan và mô cơ.
  • Alkaline phosphatase là một loại men trong tiểu quản màng tế bào gan.
  • Gamma Glutamyl Transpeptidase (GGT) là men trong tế bào thành của ống mật.

Men gan cao do đâu?

Dưới đây là những nguyên nhân chính gây hiện tượng men gan cao:

Do viêm gan

Viêm gan do virus như viêm gan A, B, C, E, D. Nếu tăng từ 1 - 2 lần là ở mức độ nhẹ, từ trên 2 - 5 lần là tăng ở mức độ trung bình và tăng trên 5 lần là tăng ở mức độ nặng

Bình thường AST ≤ 37U/l và ALT ≤ 40U/l và GGT: nam 15 - 50 ≤ U/l và nữ: 7 - 32 ≤ U/l).

Tổn thương do virus là tổn thương nguy hiểm vì virus xâm nhập vào cơ thể vào tế bào gân và nhân lên, hủy hoại tế bào gan. Khi tế bào gan bị hủy hoại càng nhiều thì men gan giải phóng càng lớn. Các trường hợp viêm gan cấp tính hoặc viêm gan tối cấp hoặc ung thư gan thì lượng men gan tăng nhanh một cách đột biến có khi lên tới 5.000U/l.

Do uống rượu, bia

Khi uống rượu bia men gan trong máu tăng, lượng men gan trong máu do gan bị tổn thương bởi rượu thì loại AST thường tăng cao từ 2 - 10 lần trong khi đó lượng ALT tăng ít.

Do bệnh sốt ré t

Hiện tượng men gan cao khi bị sốt rét do ký sinh trùng sốt rét, đặc biệt là sốt rét ác tính vì tế bào gan, thận bị tổn thương hoặc các bệnh tắc đường mật do giun, viêm dạ dày cấp, sởi, viêm tụy cấp hoặc mạn tính.

Do bệnh về đường mật

Khi mắc các bệnh về đường mật (viêm đường mật, viêm túi mật, sỏi đường mật trong gan, teo đường mật bẩm sinh) hoặc áp-xe gan gây ra hiện tượng men gan cao

Do các bệnh lý khác

Hiện tượng men gan cao có thể do các bệnh:

  •  Ứ sắt
  • Viêm gan tự miễn
  • Bệnh lý tự miễn ở ruột non
  • Dùng thuốc để điều trị một bệnh nào đó nhưng cũng có thể gây tác dụng phụ làm ảnh hưởng đến quá trình chuyển hóa của tế bào gan hoặc gây ngộ độc tế bào gan làm xuất hiện viêm gan cấp tính do thuốc

Chỉ số men gan bình thường:

  • AST: 20-40UI/L.
  • ALT: 20-40UI/L.
  • GGT: 20-40UI/L.
  • Phosphatase kiềm: 30-110UI/L.

Hiện tượng men gan cao - Phòng bệnh là chính

Khi biết mình bị men gan cao người bệnh nên giữ gìn sức khỏe, tránh làm việc và vận động quá sức. Song song với việc đó là cần đi khám các bác sĩ chuyên khoa về gan mật để xác định rõ bệnh và điều trị kịp thời, tránh được những biến chứng đặc biệt là bệnh viêm gan siêu vi B

Khi phát hiện men gan cao thì cần theo dõi thường xuyện xem số lượng có thay đổi không và nên làm siêu âm định lượng gan để biết được tình trạng hiện tại của gan cũng như ống dẫn mật. Nếu phát hiện GGT tăng cao thì điều cần thiết là phải ngưng ngay việc uống rượu, bia và các loại nước uống có chất cồn. Không hút thuốc lá.

Tình trạng men gan cao gặp ở người thừa cân béo phì nên kiêng cữ các thức ăn nhiều dầu mỡ, chiên xào, đồng thời dùng chế độ ăn nhiều chất đạm.  Trong trường hợp dùng thuốc cần  báo cho bác sĩ mình đang bị men gan cao để tránh dùng các thuốc có hại cho gan.

Tham khảo: Men gan cao là gì?

Quảng cáo
 
Chat với chúng tôi